Recente legale ontwikkelingen, Donderdag 25 maart 2010, Texas.

The United States District Court Southern District of Texas, Houston Division, has ruled that Roger should not have been sentenced to death. In consequence, the State of Texas has now 180 days to either grant Roger a new trial (only the sentencing phase), or commute his sentence to one of life imprisonment. With the second option, Roger could potentially be eligible for release in the short term.

The State of Texas can also appeal the court's ruling; in that case, the 180 days will start after all appellate proceedings are concluded.

There is still much legal work to be done, and we appreciate your continued support of Roger's case.

Goed nieuws: het (Texas) Federale Hof heeft Rogers zaak terugverwezen naar de Staatsrechtbank voor herziening. Als dat niet was gebeurd, was waarschijnlijk een datum voor zijn executie bepaald.

Sinds maart 2008 ligt Rogers zaak in het Federale Hof van de staat Texas, waar een Habeas Corpus hoger beroep is aangetekend. Habeas Corpus is een procedure waarmee een rechtszaak heropend kan worden.

Rogers advocaat heeft het hof gevraagd om terug te mogen keren naar het Rechtssysteem van de Staat. Dit omdat hij nieuwe kwesties wil introduceren, die op dit moment geblokkeerd worden door procedurele regels. Deze kwesties werden ontdekt toen Rogers vrienden een onderzoek naar zijn zaak zijn gaan bekostigen en in gang hebben gezet. Maar, omdat die kwesties niet eerder aan het licht waren gekomen, werden ze niet benoemd in zijn beroep tegen vrijheidsbeneming (Habeas Corpus) in eerste aanleg bij de Staat. En, omdat die niet in de procedure bij de Staatsrechtbank werden genoemd, mogen ze niet in het Federale Hof geïntroduceerd worden. Maar, als de zaak terug wordt verwezen naar de Staatsrechtbank, dan zal een nieuwe aanvraag worden ingediend, met alle nieuwe kwesties.

Die kwesties hebben onder andere betrekking tot de eigenlijke onschuld van Roger, en kort geleden ontdekte informatie dat de staat, op onwettelijke wijze, ontlastend bewijs zou hebben achtergehouden voor Rogers strafzaak raadslieden.

Roger werd op 23 december 1963 geboren in de Fifth (5de) Ward, één van de ergste getto’s van Houston, Texas, als zevende van tien kinderen. Zijn ouders scheidden toen hij nog een kind was. Hij werd grotendeels door zijn moeder, een diep vrome baptist, opgevoed, en woonde gedurende zijn tienertijd een paar jaar bij zijn vader. Zijn vader woonde in de Third (3de) Ward, een wat minder harde, minder ongestructureerde wijk, en Roger heeft prachtige herinneringen aan die jaren gehouden. De scholen waren een beetje beter, de straten een beetje schoner, de mensen vriendelijker. Zijn stiefmoeder Ernestine moedigde hem aan in zijn huiswerk, en hij ontwikkelde een sterke band met zijn halfbroer Terry. Rogers vader was elektronisch hydraulisch ingenieur. Hij werd gedood in 1982, op 42-jarige leeftijd, toen iemand hem probeerde te beroven, een paar dagen na Rogers 18de verjaardag.

Roger heeft altijd heel nauwe banden gehad met zijn moeder, die hem haar levendig geloof heeft bijgebracht. Hij beschreef haar, in een kort, 10 bladzijde autobiografisch document, op een manier die laat zien hoe diep haar invloed op hem is geweest:

“Mijn moeder was een dame met een diep geloof in God, en ze zag altijd het goede in iedereen. Zij leerde ons de waarde van het leven, en ook de pijnlijke hartzeer die door lijden komt. Zij was de sterkste persoon die ik ooit heb gekend, en dat bleef ze tot het moment van haar terugkeer naar huis, naar God. Veel van de levenslessen die ze mij heeft bijgebracht, draag ik nog steeds in mij, tot op de dag van vandaag. Maar, tegelijkertijd, toen ze bezig was mij haar wijsheid bij te brengen, vond ik er niets aan. Ik was jong en dacht dat ik alles wel wist, maar alleen om later te ondervinden dat juist als ik dacht iets te begrijpen, het tegendeel bleek waar te zijn. Voor ons is de wijsheid van onze ouderen zo vanzelfsprekend, we realiseren ons niet dat we niet eens zijn begonnen te ervaren wat zij allemaal hebben meegemaakt in hun leven, en die ervaringen zullen ons maken of breken, als we ze dan ook meemaken. Mijn moeder zei vaak: ‘Roger, wijsheid komt niet met de jaren, maar met ervaring. Ze komt met de ontelbare ontmoetingen met de dingen die het leven voor ons in petto heeft, de dingen die het leven aan ons zal laten zien, aan ons zal geven, of ons zal ontnemen.’”

“Het zou nog jaren duren voordat ik begon te begrijpen waar ze het over had gehad. En zelfs vandaag nog roep ik haar wijsheid aan, opdat ze mij vanuit het graf waar ze nu rust steun en richting kan geven, en mij door de gevaren van een soms koude wereld heen kan loodsen.”

Het leven in het getto—of beter gezegd, het overleven—was hard. Toen Roger ongeveer tien jaar was, begon hij met zijn oom Jimmy buiten schooltijd te werken. Zijn oom had een grote, 18-wiels vrachtwagen. Later vond Roger een baan bij een restaurant. “Toen ik negentien was, kocht ik de kleren voor mijn zuster Rhonda.” Hij was begonnen aan een beroepsopleiding, maar moest die onderbreken om zijn moeder te helpen toen zijn oma overleed.

Rogers oudere broer Charles was, in Rogers eigen woorden, zijn held. Het is belangrijk deze zeer hechte relatie te begrijpen, om te kunnen bevatten wat later gebeurde, toen Roger beschuldigd werd van moord. “Mijn oudste broer had nogal een reputatie in onze buurt. Niemand nam een loopje met hem, en als zijn kleine broertje, had ik het geluk dat niemand, tenzij die problemen met Charles zocht, een loopje met mij nam. Man, hij kon echt vechten. Eens zag ik hem vechten met een vent die een van zijn vrienden had mishandeld. Het werd nooit een echt gevecht. Charles sloeg de kerel, en de kerel viel tegen de vlakte. Maar andere keren zag ik hem als een heuse bokser pareren en slaan. Ik geloofde echt dat hij in staat was om Mohammed Ali te verslaan, de toenmalige wereldkampioen in de zwaarste categorie.”

“Hij en ik waren hecht. Ik probeerde altijd hem en zijn vrienden te volgen. Dan zag hij mij en rende met mij naar huis terug. Maar soms volgde ik hen van een afstand, zonder dat hij het merkte. Ik probeerde hem in alles te imiteren, zijn manier van lopen, van praten, ik wilde eigenlijk hem worden. Hij was mijn idool. Hij was geweldig. Hij praatte veel met me, vertelde mij dingen over hemzelf en zijn vrienden, en ik moest plechtig beloven alles geheim te houden. Ik dacht echt dat ik een echt top geheim bewaarde, en ik was bereid dat geheim met mijn leven te verdedigen, mocht het nodig worden. Goddank is het nooit zo ver gekomen.”

Charles kwam heel vroeg in aanraking met de politie. Op een gegeven moment werd hij zelfs van moord beschuldigd, maar hij was toen nog een tiener en werd naar een jeugdgevangenis gestuurd.

Vlak voordat hun moeder overleed, werd ze naar het ziekenhuis gebracht, waar ze dagenlang in coma lag. In een brief (6 maart 2005), vertelde Roger in details over de ervaring die een zo cruciaal rol zou gaan spelen in zijn leven. Hij was op bezoek bij zijn moeder in het ziekenhuis en “ze kwam uit haar coma. Ze was nogal verward, begon over iets te spreken en begon dan over iets heel anders midden in een zin. Ze had het wel door, en ze begon te glimlachen. Ze zei tegen mij: ‘Roger, ik wil niet dood gaan, maar ik voel dat er niets tussen God en mij staat. Ik ben nog jong, ik heb veel om voor te leven, maar ik heb er vrede mee. Als ik het niet haal, zorg voor je broer. Je bent sterk en dat ben je altijd geweest, en je hebt het goed gehad. Je broer niet. Hij mag niet weer naar de gevangenis. Jij bent de ruggengraat van de familie. Zorg goed voor hen.’ Een van de verpleegsters kwam de kamer in en zag ons praten, begreep dat mijn moeder uit haar coma was ontwaakt. Ze stuurde me meteen uit de kamer, en dat was mijn laatste gesprek met haar.”

Toen Roger van moord werd beschuldigd, was hij 22 jaar en hij had een fulltime baan. Hij zorgde goed voor zijn zusters, die aan de andere kant van de stad woonden. Hij ging regelmatig bij hen langs om te kijken hoe het met ze ging, om eten te brengen en om te kijken of de rekeningen betaald werden.

Iemand uit de naaste familie die een sleutel had van Rogers auto (hij was het enige kind van zijn moeder met een auto, en hij leende hem graag uit) leende hem op een dag. Samen met Charles gingen ze naar een bar om een overval te plegen. Getuigen schreven het kentekennummer op, en later werd Roger in zijn flatje aangehouden en beschuldigd van moord.

Omdat hij zo graag zijn broer wilde beschermen, waarvan hij toen dacht dat hij verantwoordelijk was voor de misdaad, nam Roger in eerste instantie alles op zich. Wetend dat niets hem in connectie kon brengen met de misdaad, was hij van overtuigd dat zijn onschuld spoedig duidelijk zou worden, des te meer omdat hij een alibi had. Na het overlijden van zijn moeder was hij depressief geworden, en het kon hem niet veel schelen wat er met hem zou gebeuren. Hij droeg het gewicht van de hele wereld op zijn schouders. Hij hoopte dat Charles, dankzij die opoffering, in zou gaan zien hoeveel hij van hem hield, en zou besluiten uit de misdaad te stappen en een nieuw leven zou beginnen. Helaas werd Charles door de politie gedood tijdens een poging tot overval kort na Rogers aanhouding. Dat is waarschijnlijk een van de aller-hardste ervaringen geweest in Rogers leven: de man voor wie hij bereid was geweest de schuld op zich te nemen—en de doodstraf—werd gedood. Zijn opoffering leek totaal zinloos op dat moment.

Rogers rechtszaak was gekenmerkt door ernstige juridische en procedurele fouten.

Zoals helaas vaker het geval is in de VS, benaderde de openbare aanklager een veroordeelde gevangene, die Roger kende in zijn jonge tienerjaren, maar niet meer had gezien in de laatste tien jaren. Zulke mensen worden verklikkers genoemd, en er bestaat een ongesproken afspraak dat als een verklikker ermee instemt tegen een gedaagde te getuigen, hij een substantiele strafvermindering tegemoet kan zien. Dus heeft die gevangene ongeveer 1500 overvallen verzonnen die hij, samen met Roger, zou hebben gepleegd gedurende een twee en half jaar periode, in een tijd waar Roger een fulltime baan had!

Roger schreef: “bijvoorbeeld, de verklikker zei dat hij en ik een oude man hadden beroofd, die als beveiliger bij een supermarkt werkte. De openbare aanklager benaderde de man en liet hem als getuige à charge voorkomen. De verklikker had gezegd dat ik het mes had, en dat ik op het punt had gestaan de man te doden. Maar toen de oudere heer werd opgeroepen om te getuigen, zei hij dat ik het niet was! Hij vertelde dat het om de verklikker ging en iemand anders.”

Rogers advocaat heeft ook nooit geprobeerd zijn overtuigende alibi na te gaan. Twee zusjes van Roger benaderden de advocaat om hem ervan op de hoogte te brengen, maar hij nam de moeite niet eens om die ontlastende feiten na te gaan, die Roger vrij hadden kunnen pleiten. Rogers zuster Rose Ayer rende nog achter de advocaat op de trap van het Hofgebouw om hem te vertellen dat Roger bij haar thuis was geweest op de bewuste avond. Maar hij heeft geen gebruik gemaakt van dat stuk informatie, en ook niet van vele andere. Dit zijn ernstige fouten en betekenen een door de advocaat begane grove schending van het zesde amendement van de Amerikaanse Grondwet, en van artikel 1, deel 10 van de Grondwet van Texas. De advocaat nam ook de moeite niet tegen de ernstige misdragingen van de jury te protesteren. Die alleen al hadden grond kunnen zijn voor een nieuwe rechtszaak:

• Op de kamer waar de juryleden bijeenkwamen, konden ze krantartikelen lezen waarin een zeer vertekend beeld van de rechtszaak naar voren werd gebracht, met name de valse beweringen van de politie dat Roger zo’n 50 gewapende overvallen zou hebben gepleegd.

• Eén van de juryleden bevestigde onder ede dat een ander jurylid, een voormalige politieman, informatie die niet werd gepresenteerd in de rechtszaal had geïntroduceerd tijdens de jury beraadslagingen. Die informatie heeft de beslissing van de jury om de doodstraf te geven sterk beïnvloed. Toch zegt de Texas Grondwet duidelijk dat “de aanwezigheid van een vooringenomen jurylid in de jury, de onpartijdigheid van de groep vernietigt en die dus partijdig maakt.” De bewuste ex-politieman was gedurende de hele rechtszaak bevoordeeld, en heeft de andere juryleden ertoe bewogen voor de doodstraf te kiezen. Verschillende juryleden voelden er niet voor om Roger de doodstraf te geven, maar vanwege de sterke persoonlijkheid van de ex-politieman, die zichzelf als expert voordeed, gaven ze uiteindelijk toe. (Dat is een inbreuk op deel 19 van de Texas Grondwet, Behoorlijke Procesorde).

• In tegenstrijd met de Amerikaanse Grondwet en met de wet, weigerde de rechter de juryleden te instrueren over het verschil tussen doodslag en moord met voorbedachten rade.

• Terwijl de jury oorspronkelijk 11 tegen 1 voor levenslang stemde, dus tegen de doodstraf, reikte de rechter incorrecte informatie aan, die abusievelijk de indruk wekte dat als Roger levenslang zou krijgen, hij in feite alleen een derde van de straf zou ondergaan, en dan op vrije voeten zou komen. Deze onjuiste informatie heeft er ook aan bijgedragen dat de jury omschakelde ten faveure van de doodstraf.

• Rogers eerste advocaat, wiens verdediging een ware aanfluiting van het recht was, kreeg vijf keer een berisping van de Texas Bar Association (Balie van Advocaten van Texas). Uiteindelijk werd hem, door de Texas Court of Criminal Appeals (Texas Hof van Cassatie), verboden ooit weer de verdediging op zich te nemen van een gedaagde in een halszaak. Helaas, te laat voor Roger…

Bovengenoemde feiten zijn maar een paar van de zeer ernstige onregelmatigheden die de hele rechtszaak ontsierden. Roger ging in hoger beroep, en werd een tweede advocaat toegewezen die hem niets van zich liet horen gedurende vier jaren. Uiteindelijk lukte Roger hem telefonisch te bereiken (in Ellis One Unit in Huntsville, waar Roger eerst in de dodencel was, mochten de gevangenen twee keer per jaar bellen. Dit is niet meer mogelijk in de Allan B. Polunsky Unit waar alle ter dood veroordeelden van Texas momenteel verblijven). De advocaat informeerde Roger toen dat hij had besloten hem niet te gaan verdedigen, omdat één van de politiemannen betrokken bij de zaak een goede vriend van hem was! Roger vroeg hem waarom hij vier jaar nodig had gehad om tot deze conclusie te komen…

Toen Roger de kamer binnen kwam om voor het eerst zijn derde door de staat aangewezen advocaat te spreken, vroeg die hem, zonder hem even eerst te begroeten, “ waarom heb je haar gedood?” (“zij” was de bar eigenares die dood werd geschoten tijdens de overval). Roger vertelde hem beleefd dat hij geen advocaat nodig had die zijn oordeel omtrent zijn vermeende schuld al klaar had liggen, en hij weigerde van zijn diensten gebruik te maken.

Dit is het rechtssysteem dat het mogelijk maakt dat gevangenen soms tot wel 30 jaar in de dodencellen verblijven zonder geëxecuteerd te worden, wat zeker als één van de meest ongewone en wreedste vormen van straf ooit gezien in een geciviliseerde samenleving geldt. Roger is in het gevang sinds zijn 23ste. Aan het einde van dit jaar (2008), wordt hij 45.

Dankzij een Zwitserse penvriendin, is een groepje vrienden in Zwitserland samen gekomen en wist voldoende geld in te zamelen om een privé advocaat in te huren, Gary Taylor, die werkzaam was in Texas, en die de verdediging op zich nam van Odell Barnes, wiens zaak wereldberoemd werd, en voor wie zelfs de paus ten beste sprak. In 1998, presenteerde Gary Taylor een rechtelijke akte van Habeas Corpus aan het Texaanse Hof van Cassatie en aan het Hof van Texas district Harris (waar bij ver de hoogste aantal doodstraffen worden uitgedeeld in de VS).

In de zomer van 2005, vertrok Gary Taylor uit Texas, en werd vervangen door een derde door de staat aangewezen advocaat. En die advocaat op zijn beurt vertrok uit Texas een jaar later. In datzelfde jaar, werd een internationale steungroep om Roger te helpen gevormd, met leden uit verschillende landen. Roger vroeg de groep om een nieuwe advocaat in te huren, wat in de herfst van 2006 geschiedde. Deze advocaat uit Houston heet Anthony Haughton. Omdat het hof van cassatie de eerder, door Gary Taylor, ingediende akte van habeas corpus had afgewezen (omdat die te laat zou zijn ingediend), moest Anthony Haughton op basis van nieuwe elementen in de zaak, een nieuwe akte indienen, die wel is aanvaard (zie top van pagina).

“In mijn hart geloof ik dat ik ooit zal vrij komen. Ik heb er nooit anders over gedacht.” (Roger, in een brief, 6.6.2004).